Zwykle zaczyna się tak. Utrzymujące się bóle głowy, problem z powonieniem i wydzielina ściekająca po ścianie gardła. Do tego dochodzi też zatkany nos, który utrudnia oddychanie. Tłumaczysz sobie te objawy niedawno przebytą grypą lub sezonem na przeziębienia. Mogą one jednak świadczyć również o przewlekłym zapaleniu zatok, które niekiedy mylone jest ze schorzeniami grypopodobnymi.

Przyczyny zapalenia zatok

Zatoki wypełnione są powietrzem, a ich błona śluzowa produkuje wydzielinę, która usuwana jest przez jamę nosową. W sytuacji, gdy dochodzi do infekcji, ujście powietrza zostaje zablokowane, co sprzyja jej gromadzeniu się.

Według dokumentu THE EUROPEAN POSITION PAPER ON RHINOSINUSITIS AND NASAL POLYPS opracowanego na potrzeby zarówno lekarzy rodzinnych, jak i laryngologów, zapalenie zatok to po prostu zapalenie błony śluzowej wyścielającej zatoki i nos.

Najczęściej dzieje się tak w przypadku zakażenia wirusowego, które może być następstwem powikłań pogrypowych lub niedoleczonego przeziębienia, ale wywołać zapalenie mogą również bakterie, liczne alergeny, nadużywanie środków obkurczających błonę śluzową nosa, przewlekłe choroby dróg oddechowych oraz polipy nosa i skrzywienie przegrody nosowej. W zależności od czasu trwania, zapalenie zatok dzieli się na:

  • ostre (zwykle choroba ustępuje po ok. 4 tygodniach i najczęściej jest spowodowana przeziębieniem czy infekcją wirusową),
  • przewlekłe (przeważnie utrzymuje się ponad 12 tygodni).

Objawy chorych zatok

Dolegliwości związane z zapaleniem zatok często wynikają ze stanu zapalnego konkretnego obszaru zatok przynosowych (szczękowych, czołowych, sitowych i klinowych).

ZATOKI
SZCZĘKOWE
ZATOKI
CZOŁOWE
ZATOKI
SITOWE
ZATOKI
KLINOW
Charakterystyczne jest obrzmienie policzka, uczucie ucisku w okolicach szczęki. Objawy chorych zatok czołowych to ból
między oczami i w okolicach czoła.
Pojawia się łzawienie,
ból u nasady nosa,
obrzęki policzków, opuchlizna w okolicach oczu.
Zapalenie zatok
klinowych daje dolegliwości bólowe w okolicach oczu.

W przypadku ostrego zapalenia zatok mamy do czynienia z intensywnymi objawami takimi jak katar, drapanie w gardle, ale również gorączka, chrypka, nieprzyjemny zapach z ust czy uczucie zatkanego ucha.

Przewlekłe zapalenie zatok niekiedy bywa mylone z migrenami lub początkami infekcji górnych dróg oddechowych.

Przede wszystkim jego symptomami są utrzymujące się ponad 12 tygodni:

  • bóle głowy, uszu, szczęki i zębów,
  • niedrożność nosa,
  • bóle twarzy, uczucie jej „rozpierania”,
  • osłabienie lub utrata węchu i smaku,
  • kaszel,
  • tkliwość twarzy,
  • wydzielina ściekająca po ścianie gardła.

Przewlekłą postać zapalenia wywołują przeważnie infekcje wirusowe i bakteryjne, ale też
alergie, wady anatomiczne (np. pourazowe skrzywienie przegrody nosowej) oraz
choroby takie jak refluks żołądkowo-przełykowy czy mukowiscydoza.

Leczenie zapalenia zatok

W przypadku ostrego zapalenia zatok wywołanego infekcjami wirusowymi czy bakteryjnymi stosuje się farmakoterapię: lekarz może przepisać antybiotyk lub leki przeciwobrzękowe. W innych przypadkach stosuje się objawowe leczenie zapalenia zatok. Zaleca się: odpoczynek, przyjmowanie dużej ilości płynów czy inhalacje. Przy przewlekłym zapaleniu zatok sprawa wygląda nieco inaczej.

Przy ustalaniu leczenia przewlekłego zapalenia zatok kluczowe jest znalezienie przyczyny choroby. Do diagnozy może być konieczna tomografia komputerowa, pozwalająca ocenić stan zatok i wykluczyć wady anatomiczne. Gdy czynnikiem sprzyjającym przewlekłemu stanowi zapalnemu będą polipy lub krzywa przegroda nosowa, niezbędny może okazać się zabieg chirurgiczny. Z kolei w przypadku alergicznego pochodzenia choroby ważne będzie odpowiednie leczenie alergiczne.

W innych przypadkach lekarz może zalecić także:

  • antybiotykoterapię,
  • płukanie zatok (np. roztworem soli fizjologicznej).

Prawidłowa diagnostyka i skuteczne leczenie pozwolą pacjentowi pozbyć się utrudniających codzienne funkcjonowanie objawów oraz uniknąć innych, niebezpiecznych dla zdrowia powikłań.

Potrzebujesz diagnostyki obrazowej? Nie zwlekaj, skontaktuj się z nami już dziś. Najważniejsze jest zdrowie.